Ένας σεισμός είναι η ταχεία δόνηση του εδάφους που προκαλείται από την αιφνίδια απελευθέρωση ενέργειας στο εσωτερικό της Γης. Η ενέργεια αυτή προέρχεται από τη συσσώρευση τεκτονικών τάσεων στην λιθόσφαιρα και εκλύεται όταν οι τάσεις υπερβούν την αντοχή των πετρωμάτων. Τα σεισμικά κύματα που παράγονται (P‑κύματα, S‑κύματα και επιφανειακά κύματα) διαδίδονται μέσα στη Γη και στην επιφάνειά της προκαλώντας τις ταλαντώσεις που αντιλαμβανόμαστε ως σεισμό.
Η λέξη ρήγμα προέρχεται από το “ρήγνυμι” που σημαίνει σπάζω. Στην γεωλογία το ρήγμα είναι μια επιφάνεια ή ζώνη όπου τα γειτονικά πετρώματα έχουν μετατοπισθεί μεταξύ τους. Τα ρήγματα δημιουργούνται όταν οι συσσωρευμένες τάσεις υπερβούν την αντοχή των πετρωμάτων και προκαλούν θραύση. Υπάρχουν πολλοί τύποι ρηγμάτων (κανονικά, ανάστροφα, οριζόντια) ανάλογα με τον τρόπο μετακίνησης των πλευρών τους. Οι σεισμοί συνήθως προκαλούνται από την ολίσθηση κατά μήκος αυτών των ρηγμάτων.
Η εξωτερική στιβάδα της Γης (λιθόσφαιρα) είναι χωρισμένη σε μεγάλες τεκτονικές πλάκες, οι οποίες “επιπλέουν” πάνω στον πιο πλαστικό μανδύα (ασθενόσφαιρα). Οι πλάκες αυτές κινούνται με ταχύτητες λίγων εκατοστών τον χρόνο και αλληλεπιδρούν μεταξύ τους στα όρια σύγκλισης, απόκλισης και οριζόντιας ολίσθησης. Στα όρια σύγκλισης (π.χ. το Ελληνικό τόξο) μια πλάκα βυθίζεται κάτω από μια άλλη, δημιουργώντας ζώνες υποβύθισης, ενώ στα όρια απόκλισης σχηματίζονται ρήγματα και νέος ωκεάνιος φλοιός. Η Ελλάδα βρίσκεται στο όριο σύγκλισης της Αφρικανικής και της Ευρασιατικής πλάκας, γεγονός που εξηγεί τη μεγάλη σεισμικότητα της περιοχής.